26-11-16 శనివారం రాత్రిఉయ్యూరు శ్రీ సువర్చలాంజ నేయ స్వామి దేవాలయం లో అఖండ దీపోత్సవం

ఉయ్యూరు శ్రీ సువర్చలాంజనేయ స్వామి ఆలయంలో కార్తీక మాసం సందర్భంగా ప్రతి మంగళవారం భక్తులు స్వామివారికి చేసిన దీపాలంకరణ దృశ్యాలుhttps://plus.google.com/photos/115752370674452071762/album/6357289260942591489/6357289266049604690

https://plus.google.com/photos/photo/107563242221333034923/6357539180231214274?icm=false

 

https://plus.google.com/photos/107563242221333034923/album/6357286301818896593/6357286305892807202

సరసభారతి 99 వ సమావేశం మరియు లక్ష దీపోత్సవం

Inline image 1

ఉయ్యూరు రావి చెట్టు బజారులో వేంచేసి యున్న శ్రీ సువర్చలాన్జనేయ స్వామి వారి దేవాలయం లో

సరసభారతి 99 వసమావేశం గా 19-11-16 శనివారం సాయంత్రం 6-30 గం లకు కార్తీక మాస సందర్భంగా ”శివ మహిమ ”ధార్మిక ప్రసంగం ఏర్పాటు చేయబడింది .

— 26-11-16 శనివారం సాయంత్రం 6-30 గం .లకు భక్తుల సహాయ సహకారాలతో ”లక్ష దీపోత్సవం ”నిర్వ హింప బడుతుంది .భక్తులు ఈ రెండు కార్యక్రమాలకు విశేషంగా హాజరై జయప్రదం చేయ ప్రార్ధన .                                                         గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్

                                             సరసభారతి అధ్యక్షులు ,మరియు దేవాలయ ధర్మ కర్త

15-11-16మంగళవారం రాత్రి ఉయ్యూరు శ్రీ సువర్చ లాంజనేయ స్వామి దేవాలయం లో శివలింగ దీపాలంకరణ

15-11-16మంగళవారం రాత్రి ఉయ్యూరు శ్రీ సువర్చ లాంజనేయ స్వామి దేవాలయం లో శివలింగ దీపాలంకరణ15-11-16మంగళవారం రాత్రి ఉయ్యూరు శ్రీ సువర్చ లాంజనేయ స్వామి దేవాలయం లో శివలింగ దీపాలంకరణ

8-11-16 కార్తీక మాసం రెండవ మంగళవారం రాత్రి శ్రీ సువర్చలాన్జనేయ ఆలయం లో దీపోత్సవం

8-11-16 కార్తీక మాసం రెండవ మంగళవారం రాత్రి శ్రీ సువర్చలాన్జనేయ ఆలయం లో దీపోత్సవం

శ్రీ సువర్చలా0జ నేయ శతకం

Inline image 1

భక్త జనావళికి ,,సాహితీ బంధువులకు దీపావళి శుభాకాంక్షలు

 ఉయ్యూరు రావి చెట్టు బజారులో వేంచేసియున్న ”శ్రీ సువర్చలాంజ నేయ స్వామి ”వార్లపై పద్య శతకాన్ని రాయించాలని ఎన్నో ఏళ్ళనుండి ప్రయత్నించాము .కుదర లేదు . ఇప్పడు అవకాశం లభించింది .పొన్నూరు సంస్కృత కళాశాల రిటైర్డ్ ప్రిన్సిపాల్ ,బహు ఆధ్యాత్మిక గ్రంథ కర్త మహా కవి ,ఎన్నో శతకాలను అలవోకగా మహా భక్తి తో ధారాశుద్ధితో రచించిన వారు ,సరసభారతికి ఆప్తులు  డా శ్రీ తూములూరు శ్రీ దక్షిణామూర్తి శాస్త్రి  గారిని సుమారు 15  రోజుల క్రితం  ఫోన్ లో సంప్రదించి స్వామిపై శతకం వ్రాయమని కోరగానే తప్పక రాస్తామని వెంటనే బదులిచ్చారు .చాలా సంతోషం వేసింది వారికి ఆలయం తరఫున సరసభారతి తరఫున  కృతజ్ఞతలు తెలియ జేస్తున్నాం .ఈ విషయాన్నిదసరాలలో ఆలయం లో జరిగిన ప్రత్యేక పూజలలో విజయ దశమినాడు శమీ పూజ తరువాత ప్రకటించాం  భక్తులు ఎంతో ఆనంద పడ్డారు .ఇప్పటిదాకా మనం సరస భారతి ప్రచురించిన పుస్తకాలను ఎవరికీ అమ్మలేదు అందరికీ ఉచితంగానే  అందజేసిన సంగతి మీకందరికీ తెలిసిన విషయమే  దీనికి దాతల దాతృత్వమే కారణం .
 ఇప్పుడు ఈ శతక ముద్రణలో భక్తులు ,సాహిత్యాభిమానులు అందరికి అవకాశం కల్పించాలని అనుకొన్నాం .కనుక 100 రూపాయలు ,ఆపై న విరాళం ఇచ్చే భక్తులందరి పేర్లను గోత్రనామాలతో ఈ శతకం లో ముద్రిస్తాము  కనీసం 200 నుంచి 300 మంది భక్తులను ఈ ఈ భక్తి యజ్ఞం లో పాలు పంచుకొనేట్లు చేయాలని సంకల్పం . ముద్రణకు సహకరించాలనుకొనే వారు- విరాళాలను ఆలయ అర్చక స్వాములకు కానీ, నాకు కానీ, చి గబ్బిట రామనాధ బాబుకు కానీ, చి గబ్బిట వెంకట రమణ కు కానీ నవంబర్ 15లోపు అందజేసి  పేర్లు నమోదు చేయించుకోవలసినదిగా ప్రార్ధన .
 శతకం డిసెంబర్ 12 సోమవారం శ్రీ హనుమద్ వ్రతం  నాడు- వ్రతం అనంతరం శ్రీ దక్షిణామూర్తి గారి ప్రవచనం తరువాత స్వామి సమక్షం లో ఆవిసిష్కరింప బడుతుంది . శతక రచయితకు కృతజ్ఞతగా యధా శక్తి సన్మానం జరుగుతుంది ఇది సరసభారతి ప్రచురించే 23 వ పుస్తకం .
 ఈ సదవ కాశాన్ని అందరు గడువు సమయం లోపు  సద్వినియోగం చేసుకొని శ్రీ సువర్చ లాంజ నేయ స్వామి వార్ల కృపకు పాత్రులు కావలసినది గా మనవి
                                                       గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్
                                        శ్రీ సువర్చలాంజ నేయ స్వామి దేవాలయ ధర్మ కర్త
                                               సరసభారతి అధ్యక్షులు .  

సెల్ నంబర్లు 1-99890 66 375
               2- 949252 5471
               3-9241714768
               4-9059445331

రాజ రాజేశ్వరీ లలితా పరా భట్టారికా

రాజ రాజేశ్వరీ లలితా పరా భట్టారికా

మహిష రాక్షసుడు పెట్రేగి పోయి ఇంద్రుని ఓడించి ఇంద్ర పదవి చేబట్టాడు .లోకం అల్లకల్లోలం గా ఉంది వాడి పాలనలో.వాడిని  సంహరించటం త్రి మూర్తుల వలన కాకపోయినది .కాని మహిషునిపై వారి క్రోధాగ్ని ఒక మహా తేజస్సుగా  స్త్రీ మూర్తి రూపు దాల్చింది .శివుని తేజం ఆమె ముఖం  గా ,విష్ణు తేజం బాహువులుగా ,బ్రహ్మ తేజం పాదాలుగా అవతరించిన ఆ మంగళ మూర్తికి 18 చేతులేర్పడ్డాయి .శివుడు శూలాన్ని, విష్ణువు చక్రాన్ని ,బ్రహ్మ అక్షమాల ,కమండలాన్ని , ఇంద్రుడు వజ్రాయుధాన్ని ,వరుణ దేవుడు పాశాన్ని అందజేయగా, హిమ వంతుడు సింహాన్ని వాహనం గా ఇచ్చాడు .ఇలా సకల దేవతల ఆయుధాలతో సర్వతో భద్రం గా మారి సర్వ సైన్యం తో మహిషునిపైకి దాడి చేసింది .మహిషుని తరఫున పోరాడిన ఉపద్రుడు ,మహా హనుడు ,అసిలోముడు ,బాష్కలుడు బిడాలుడు మొదలైన వారిని సునాయాసంగా సంహరించింది .తరువాత మహిషినుతో తలపడింది .ఆమెతో బాటు ఆమె వాహనం సింహం కూడా శత్రు మూకలను చీల్చి చెండాడి అమ్మవారికి సాయ పడింది .మహిషుడు మొదట  మహిషి  రూపంగా, తర్వాత సింహ రూపం గా, చివరికి మనిషి రూపంగా మారి శ్రీ దేవి తో యుద్ధం చేశాడు .చివరికి మళ్ళీ మహిషి రూపం లోకి మారి అమ్మవారితో యుద్ధం చేసి అమె చేతిలో చంపబడ్డాడు .ఈ చంప బడిన రోజునే మనం సరదాగా దసరా  పర్వ దినంగా జరుపుకోవటం ఆనాటి నుండి ఆనవాయితీ గా వచ్చింది .అమ్మవారు శ్రీ దేవి లేక లలితా పరా భట్టారికనులేక రాజ రాజేశ్వరి ని శ్రీమాత ,దుర్గ ,కాలిక ,పార్వతి బాలా త్రిపుర సుందరి ,భవానీ  సరస్వతి గాయత్రి అన్నపూర్ణ ,రాజ రాజేశ్వరి మొదలైన  వివిధ రూపాలలో పూజించటం దసరా ప్రత్యేకత .ఆది పరాశక్తి సామూహిక సంఘటిత శక్తికి ప్రతీక  .

దసరా అంతరార్ధం

‘’దేవి ప్రసీద ,పరిపాలయ ,నోరి భీతేః-నిత్యం ,యదా సుర వధా దధునైవ ,సద్యః

పాపాని సర్వ జగతాం ప్రశమం నయాశు –ఉత్పాతపాక జనితారిశ్చ,మహోప సర్గాన్ ‘’

అని అమ్మవారిని స్తుతిస్తాం .ఇందులో భావం –ఓ దేవి !రాక్షసులను చంపి నువ్వు మమ్మల్ని ఎలా కాపాడావో ,అలాగే మమ్మల్ని ఎప్పుడూ శత్రు భయం నుంచి కాపాడు .అన్నికాలాలోని పాపాలను ,ఉత్పాతాల ద్వారా సూచింప బడి,అతి ఘోరం గా మారేఉత్పాతాల విపత్తులను త్వరగా శమింప జేయి .

అసలు దసరా అంటే ఏమిటి ?మనలో ఉన్న పంచ జ్ఞాన ,పంచ కర్మేన్ద్రియాలైన దశ ఇంద్రియాలు-దోపిడీ ,హింస ,స్త్రీ వ్యామోహం ,లోభం ,వంచన ,పరుష వాక్కు ,అసత్యం ,పరనింద ,చాడీ చెప్పటం అధికార దుర్వినియోగం అనే దశ అంటే పది   పాపపు పనులు చేస్తాయి .ఈ పది రకాల పాపాలు హరి౦చటానికి జగన్మాతను కొలిచే పండగనే ’’దశ హర ‘’అంటారు అదే దసరా గా మారింది .బాల్య ,యవ్వన ,కౌమార వార్ధక్య౦ 4 దశలు దాటి పోవాలంటే జన్మ రాహిత్య స్థితి పొందాలి .ఈ జన్మ రాహిత్య స్థితిని పొందటానికి ,మానవ జన్మలదశలను హరి౦చ  మని శ్రీ దేవిని నవరాత్రులు ఆరాధించటమే దశహరా –దసరా .

ఆది పరాశక్తి మహిషా సుర మర్దనానికి సింహ వాహనం పై యుద్ధానికి వెళ్ళింది. సింహం ప్రత్యేకత ఏమిటి ?అది వెనక నుండి దాడి చేయదు .ధైర్యంగా ముందు నుంచే శత్రువు పై దాడి చేస్తుంది .కనుక మృగ రాజైన సింహం ధర్మానికి ,ధైర్య శౌర్య సాహసాలకు ప్రతీక .దాని తల పెద్దది అంటే ఉన్నత భావాల స్థానం .ధర్మ బద్ధం గా  జీవిస్తూ ,ఉన్నత మైన ఆలోచనలతో ఉండేవారి హృదయం లో అమ్మ కొలువై ఉంటుంది అని అర్ధం .కనుక ఆమె సింహ వాహిని ,హృదయ నివాసిని .కాళికా దేవికుడి చేతులలో  అభయ ,వర ముద్రలు ధరించి  రక్షణ కోసం ఉంటాయి .ఖడ్గం ,మానవ శిరస్సు ధరించిన రెండు ఎడమ చేతులు శిక్షణను సూచిస్తాయి .ఇక్కడ శిరస్సు జ్ఞానేంద్రియాలకు కేంద్రం .ఇంద్రియాను నియంత్రించుకోక ,ఆకృత్యాలకు పాల్పడే వారి ,హానికర ఆలోచనలతో ఉన్న వారి శిరస్సు ఖండింప బడుతుంది అనే సూచన కూడా ఉంది. కనుకనే కాళీ మాత హస్తం లో ఖండిత శిరస్సు ఉంటుంది .

వైజ్ఞానిక భావన

లలితా సహస్ర నామ పారాయణ నవరాత్రులలోభక్తీ పరంగా చాలా ప్రత్యేకత సంతరించుకొని ఉంది .శాస్త్రీయ దృష్టిలో నూ దీనికి ప్రత్యేకత ఉంది. ఐన్ స్టీన్ శాస్త్ర వేత్త చెప్పిన సాపేక్ష సిద్ధాంతం కూడా దీనినే నిరూపిస్తుంది .పదార్ధం శక్తి యొక్క పరస్పర ప్రతిక్రియల వలన ప్రపంచం నడుస్తుంది .పదార్దానికి,శక్తికీ యెటు వంటి భేదమూ లేదు .పదార్ధం శక్తిగా శక్తి పదార్ధంగా మారుతుంది .శక్తి యొక్క స్థూల రూపమే పదార్ధం .పదార్దమే పరమ శివుడు .శక్తియే పరమేశ్వరి .అంటే శివుడూ ,శక్తీ ఒకే తత్వానికి రెండు రూపాలు .ప్రపంచం లో ప్రతి పదార్ధం లో శక్తి నిగూఢం గా ఉంటుంది ఆ శక్తినే లలితా పరమేశ్వరి అంటారు .అని డా  ఇలపావులూరి పాండు రంగారావు గారు ‘’శ్రీ సహస్రిక ‘’లో ఉద్ఘాటించారు .

‘’యస్య యస్య పదార్ధస్య ,యాయా శక్తి రుదా హృతా –సా సా సర్వేశ్వరీ దేవీ ,శక్తి మ౦తో మహేశ్వరః ‘’

భండాసురాది దానవులు జడత్వానికి ,బద్ధకానికి అజ్ఞానానికి ప్రతీకలు .జడత్వం వదిలించు కొనే దాకా వ్యక్తీ తనలోని శక్తిని గుర్తించలేడు.ఈ శక్తియే శ్రీమాత .జడత్వాన్ని హరించి చైతన్య జ్ఞాన ప్రకాశం కలిగిస్తుంది .లోపలి శక్తి మేలు కొంటె సాధన చాలా తేలిక అవుతుంది అందుకనే లలితా సహస్ర నామ స్తోత్రం లో అమ్మవారు సాధకుని చేయి పట్టుకొని ముందుకు నడిపిస్తూ చైతన్య యాత్ర చేయిస్తుంది .నామాలలో చివరన పరమేశ్వరి శివుని అభిన్న రూపం గా తాదాత్మ్యం చెందుతుంది .లలిత రూపం లో జగదంబిక దర్శనమిస్తుంది .కనుక ప్రాతి నామం ఒక మజిలి .లలితా స్తోత్రం అంటే శ్రీ దేవి దివ్య విభూతి ,విజ్ఞాన సర్వస్వం .ఈ భావాలు అర్ధం చేసుకొని పారాయణ చేస్తే అలౌకిక ఆనందమే కాదు మోక్షం కూడా అంద జేస్తుంది .

నవ రాత్రులలో రకాలు

మనకు 4 రకాల నవ రాత్రులున్నాయి .1-ఉగాది అంటే చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమినుంఛి  శ్రీరామ నవమి  వరకు చేసేవి వసంత నవ రాత్రులు .దీన్ని నవ శక్తి రూప ఆరాధనగా  చేస్తారు .కొండవీటి రాజు  కొమర గిరిరెడ్డి ప్రభువు వసంత నవరాత్రులు మహా వైభవం గా జరిపించేవాడు. అనేక పోటీలు నిర్వహించి కళలకు  ప్రోత్సాహం కలిగించి బహుమతులు అంద జేసేవాడు  .2-ఆషాడ నవ రాతరులు –ఆశాఢశుద్ధ పాడ్యమి నుంచి నవమి వరకు గుప్త గాయత్రి లేక శాకంబరి పూజ చేస్తారు .అందుకే జులై మాసం లో అమ్మ వారి దేవాలయాలు అన్నిటిలోనూ వివిధ కాయ గూరాలతో అమ్మవారిని అర్చిస్తారు ఇదే శాకంబరి పూజ .3-శరన్నవ రాత్రులు –ఆశ్వయుజశుద్ధ పాడ్యమినుందడి దశమి వరకు శక్తి ఆరాధన చేస్తారు .వీటిని మహా నవ రాత్రులు అంటారు అన్నిటిలోకి ఇవే శ్రేష్టమైనవి గా భావిస్తారు. శరత్కాలం లో ప్రకృతి పరమ ప్రశాంతంగా ఉంటుంది. చంద్రుని వెన్నెల పరమాద్భుతం గా ఉంటుంది .మనసులు చాలా ప్రశాంతంగా ఉంటాయి .నదుల వరదలు తగ్గి స్వచ్చజలం తో కళ కళ లాడుతాయి .అందుకే దీనికి ప్రాధాన్యం .4-పుష్య-  నవ రాత్రులు –పుష్య శుద్ధ పాడ్యమినుండి నవమి వరకు చేస్తారు .దీనికి గుప్త నవరాత్రి అని పేరు ‘

ఈ నవ రాత్రుల పరమార్ధం ఏమిటి ?

దానినే బ్రహ్మశ్రీ తాడేపల్లి రాఘవ నారాయణ శాస్త్రి గారు తాము రాసిన తమ సంస్కృత రచన ‘’మత్వప్నః (నా కల)లో అమ్మవారు దర్శనమిస్తే ప్రశ్నలు గుప్పించి సమాధానాలు ఆమె నోటి వెంటే చెప్పించి ,మనకొచ్చే సందేహాలన్నిటిని నివృత్తి చేస్తూ చివరగా చెప్పిన శ్లోకం పరమ రామణీయకం అనుసరణీయం అదే నవరాత్రులలో ఉన్న అంతరార్ధం

‘’ఈశో  విష్ణుః శ్రీ రుమా –వాణ్యుమా జోక్ష –పీశశ్శక్రః ఈశా వాచీడ్యా-స్త్రీసర్వోమా –పురుష స్సర్వ ఈశః ‘’

అంటే –విష్ణువే శివుడు ,లక్ష్మి పార్వతి,వాణీ కూడా .బ్రహ్మ అంటే ఈశ్వరుడే .ఆయనే ఇంద్రుడు కూడా శచీదేవి పార్వతియే .అసలు స్త్రీలు అందరూ పార్వతీ రూపం ,పురుషులు అంతా శివ స్వరూపం .

ఈ భావన అందరికి కలిగితే ఇన్ని భేదాలు విభేదాలు ఉండవు .ఈ భావనతో చేసే ఏ పూజ అయినా సార్ధక మౌతుంది

 

 

పగటి వేషాలు ,వార్షికాలు

దసరా పండుగ రోజులలో దేవతల వేషాలు వేసుకొని ప్రతి ఇంటికి కళాకారులు వచ్చేవారు .వారికి ఇతోధికంగా ఆర్ధిక సాయం చేసి ఆ కళను జనం పోషించేవారు .వీటినే దసరా వేషాలు లేక పగటి వేషాలు అంటారు .వేషాలు వేసేవారిని ‘’పగటి భాగవతులు ‘’అనేవారు .ఇందులో ముఖ్యంగా అర్ధ నారీశ్వర వేషం అందర్నీ ఆకర్షిస్తుంది .ఆంజనేయ వేషం ,పులి వేషం వేసేవాళ్ళు ప్రత్యేకంగా ఉండేవారు .విద్యార్ధులకు వెదురు కర్రలతో రంగు కాగితాలు అంటించి అందంగా చేసిన విల్లు, బాణాలు అందజేసి అయ్యవారు వారిని వెంట బెట్టుకొని తమ విద్యార్ధుల తలి దండ్రుల ఇళ్ళకు వెళ్లి ‘’’ఏ దయా  మీదయా మామీద లేదు -’అయ్య వారికి చాలు అయిదు వరహాలు ,పిల్లగాళ్ళకు చాలు పప్పు బెల్లాలు ‘’అని పాడి గృహస్తులు ఇచ్చిన కట్న కానుకలు గ్రహించి ఆశీర్వ ది౦ చేవారు .పిల్లలకు బొరుగులు అనే మరమరాలు , వేయించిన సెనగ పప్పు బెల్లం కలిపి పెట్టేవారు .ఇదే దసరా మామూలు అంటారు .చదువు చెప్పిన గురువుగారిని సత్కరించటం .వార్షికం ఇవ్వటం ఒక ఆచారమైంది .ఇప్పుడు వచ్చే అయ్యవార్లూ లేరు ఇచ్చే గృహస్తూ లేడు.కాలప్రభావం ..ఏదాదిపోడుగునా చాకిరీ చేసే పాలేళ్ళకు ,చాకలి మంగలి కి ,పోస్ట్ మాన్ కు ఇలా దసరా పండుగలలో జీతంకాక అదనంగా సంతోషంగా ఇచ్చేధనాన్ని దసరా మామూలు అంటారు .పరస్పర క్రుతజ్ఞతకు ఇది ఒక రూపం .పశువుల ఆసుపత్రి సిబ్బంది ,కరెంట్ వాళ్ళు టెలిఫోన్ వాళ్ళు ఇలా ఇళ్ళకు వచ్చి దసరా మామూలు తీసుకోవటం మామూలయింది .అలాగే కరణం మునసబు ల దగ్గరుండే  వెట్టి వాళ్ళు కూడా రావటం అలవాటు .ఇదంతా గృహస్తు ఆనందంగా ,సంతోషం గా ఇచ్చే బక్షీదు అన్నమాట .రానురాను ఇది వెర్రి తలలు వేసింది అన్నది వేరే విషయం .

వివిధ ప్రాంతాలలో దసరా

దసరాని వేరు వేరు ప్రదేశాలలో వేర్వేరుగా జరుపుతారు .కర్ణాటకలో అందునా మైసూర్ లో దసరా ఉత్సవాలకు చాలా ప్రత్యేకత ఉంది ఏనుగు పై మైసూర్ మహారాజు తమ కులదైవమైన చాము౦డేశ్వరి అమ్మవారిని సందర్శించి పూజించి ,ఆయుధ పూజ చేసి ఊరేగటం ,విద్యుద్దీపాలంకరణ చూసి తీరాలి సిందే . కర్నాటక లో దాని చుట్టుప్రక్కలున్న హిందూపురం లాంటి చోట్ల విజయ దశమినాడు మధ్యాహ్నం నుంచి ‘’జంబూ సవారి ‘’నిర్వ హిస్తారు .అంటే ఏదో ఒక వాహనం ఎక్కి ఊరి పొలిమేర వరకు వెళ్లి తిరిగి రావటం అన్నమాట .మా చిన్నతనం లో మేము హిందూపూర్ లో ఉండగా తప్పకుండా జంబూ సవారి చేసేవాళ్ళం అప్పుడు జట్కా బండ్లు ఉండేవి ఉచితంగా వాళ్ళు దగ్గరలో ఉన్న సూగూరు ఆంజనేయ స్వామి దేవాలయం దాకా తీసుకొని వెళ్లి శ్రీ ఆంజనేయ స్వామి దర్శనం చేయించి మళ్ళీ హిందూ పూర్ లో ది౦పేవారు .డబ్బులు తీసుకొనే వారుకాదు .భలే సరదాగా ఉండేది  దీనినే సీమోల్లంఘనం అంటారు .రాజులు విజయ దశమినాడు దేవీ పూజ చేసి శత్రు రాజులపైకి దండ యాత్ర చేసేవారు .అదే సంప్రదాయం అయింది .

బెంగాల్ ఒరిస్సాలలో దుర్గా దేవి పూజను ఘనం గా చేస్తారు .కలకత్తా లో సప్తమి అష్టమి నవములలో ప్రత్యేక పూజ చేసి తొమ్మిదవ రోజు లక్షలాది మంది కాళీ మాతను దర్శిస్తారు .చివరి రోజున దుర్గా మాతను హుగ్లీ నదిలో నిమజ్జనం చేస్తారు .నదీ తీరం లో కుమారీ పూజ చేయటం గొప్ప సంప్రదాయం .

.మన గణపతి నవరాత్రి శ్రీరామనవరాత్రి ఉత్సవాలలాగా ప్రతి ఊరిలో ప్రతి వీధిలో దుర్గా మాత విగ్రహాలు పెట్టి అత్యంత భక్తీ శ్రద్ధలతో పూజిస్తారు .భోజనాలు ఏర్పాటు చేస్తారు .ఒరిస్సాలో ఒక మానికలో వడ్లు నింపి లక్ష్మీ దేవిగా భావించి పూజిస్తారు .దీన్ని వాళ్ళు ‘’మాన బావ ‘’అంటారు .చివరి రోజు 15 అడుగుల ఎత్తైన రావణ విగ్రహాన్ని తయారు చేసి బాణా సంచాలతో దాన్ని ఒక మైదానం లో కాలుస్తారు .ఇది వీరి ప్రత్యేకత .రావణ కాష్టం చూడటానికి తండోప తండాలుగా జనం హాజరవుతారు .తెలంగాణా లో బతుకమ్మ సంబురాలు అందరికి తెలిసిందే

గుజరాత్ లో దసరా సమయం లో పార్వతీ దేవిని ఆరాధిస్తారు .ప్రతి ఇంటా శక్తి పూజ  నిర్వ హిస్తారు .ఇంటి గోడలపై శ్రీ చక్రాన్ని ,త్రిశూలాన్ని ,శక్తి ఆయుదాన్ని పసుపుతో చిత్రించి పూజిస్తారు ఆ గుర్తుల దగ్గర పొలం మట్టి తో వేదిక తయారు చేసి దానిపై బార్లీ ,గోధుమ విత్తనాలు చల్లి ,ఒక మట్టి  కుండపెట్టి దానిలో నీళ్ళు పోసి వక్క ,వెండి ,రాగి నాణాలు వేసి  ఆ మట్టి కుండానే దేవిగా భావించి పూజిస్తారు దీన్ని ‘’కుంభీ ప్రతిష్ట ‘’అంటారు .అష్టమి రోజున యజ్ఞం చేసి దశమినాడు నిమజ్జన చేస్తారు .అమ్మవారి దగ్గర పెట్టిన ప్రమిదను గుడిలో సమర్పిస్తారు .పౌర్ణమి దాకా గర్భా ఉత్సవాలను స్త్రీలు ప్రత్యేకంగా చేస్తారు .రాత్రిళ్ళు దండియా నృత్యాలు గుజరాత్ ప్రత్యేకత .శ్రీ కృష్ణ గోపికా వేషాలతో చక్కగా అర్ధ రాత్రి దాటే దాకా దండియా డాన్సులు చేస్తారు .చూడటానికి రెండు కళ్ళూ చాలవు .

ఖానాపూర్ ,ఒంగోలు లో కళారాలు రూపంగా అమ్మవారిని ఆరాధించి చివరి రోజున ఉత్సవం చేసి అమ్మవారి రాక్షస సంహార ఘట్టాన్ని ప్రదర్శిస్తారు.

బెజవాడలో కనక దుర్గ కొండపై అమవారికి ప్రతిరోజూ వివిధ అలంకారాలతో పూజ చేస్తారు .భక్తులు భవానీ దీక్ష తీసుకొంటారు .విజయ దశమి నాడు కృష్ణా నదిలో తెప్పోత్సవం కనుల పండువుగా చేస్తారు చివరి రోజు ప్రభల ఊరేగింపు ,భేతాళ నృత్యం ప్రత్యేకత .వేద సభ జరిపి వేద పండితులను సత్కరిస్తారు .

శ్రీశైలం లో భ్రమరాంబికా దేవికి నవరాత్రి ఉత్సవాలు గొప్పగా చేస్తారు .అమ్మవారికి వివిధ అలంకరణలు చేస్తారు .అష్టాదశ శక్తిక్షేత్రాలన్నిటి లోనూ ప్రతి ఊరిలోని శివాలయాలన్నిటిలోను  నవరాత్రి ఉత్సవాలు వైభవం గా చేస్తారు .దశమినాడు జమ్మికొట్టి శమీ పూజ చేసి ఈ ఏడాది ఆశ్వయుజ శుద్ధ పాడ్యమినుంఛి  వచ్చే ఏడాది ఆశ్వయుజ శుద్ధ పాడ్యమివరకు తమకు తమ కుటుంబానికి  అస్టదిక్కుల దిగ్విజయం కలగాలని ‘’శమీ శమయతే పాపం శమీ శత్రు వినాశినీ ‘’శ్లోకం  కాగితాలపైరాసి జమ్మి కొమ్మలో ఉంచుతారు .జమ్మి లో అగ్ని దేవుడు ఉంటాడు జమ్మి ఆరాధన అగ్ని ఆరాధనకు సమానం .అదే శమీ పూజ .

గద్వాల లో ఆయుధ పూజ ప్రత్యేకత .దశమినాడు వీరులను సంస్మరిస్తారు సంస్థానాదీశులు కోట నుంచి బయల్దేరి బంధుగణం తో గుండు కేశవ స్వామి ఆలయానికి వచ్చి అక్కడున్న జమ్మి చెట్టు ఆకులను ఒక్కో ఆకు బంగారంగా భావించి ఒకరికి ఒకరు ఇచ్చుకొంటారు .మందు గుండు సామగ్రి భారీగా పేలుస్తారు .

పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా వీర వాసరం లో వంద ఏళ్ళ నుంచి ఏనుగు సంబరాలు జరుపుతున్నారు .మొదటి రోజు ఏనుగు బండిలో ఒక బ్రహ్మ చారిణని కూర్చోబెట్టి అతడినే భేతాలుడిగా భావించి అతని చేత తొమ్మిది రోజులు అమ్మవారి పూజ చేయిస్తారు .వెదురు, గడ్డి, కొబ్బరి పీచు తో ఏనుగుఅంబారీ  తయారు చేసి రంగు కాగితాలతో అలంకరించి ,ఇంకో చిన్న ఏనుగును ఇలానే తయారు చేసి చివరి రోజున బోయీలతో ఊరేగింపు చేస్తారు .ఊరేగింపులో పిల్లల్ని ఏనుగు కింద నుంచి దూరేట్లు చేస్తారు .ఇలా చేస్తే వారికి రోగం రోస్టూ రావని నమ్మకం .ఉత్సవం సాయంకాలం ఆరు నుండి ఉదయం ఆరు వరకు జరగటం ఇక్కడి ప్రత్యేకత .

విజయ నగరం లో విజయనగర రాజుల ఇంటి ఆడపడుచైన పైడి తల్లి అమ్మవారి పూజ చేస్తారు .దసరా వెళ్ళిన మొదటి మంగళవారం జాతర నిర్వహిస్తారు .అడవిలో నిటారుగా పెర్గిన చెట్టు నునరికి తెచ్చి మొదటిభాగాన్ని లాగుడు బండీకి కట్టి రెండవ భాగం చివర ఉయ్యాలకట్టి అందులో పూజారిని కూర్చో బెట్టి ఊరేగింపుగా కోటకు తీసుకు వెడతారు దీన్ని ‘’సిరిమాను ఉత్సవం ‘’అంటారు లక్షలాది జనం సందర్శిస్తారు.

కర్నూలు జిల్లా వీపన గండ్ల లో జనం కాలువకు అటూ ఇటూ చేరి రాళ్ళు రువ్వుకొంటూ రాళ్ళ యుద్దం  చేస్తారు .అధర్మం పై ధర్మ విజయంగా రావణునిపై రాముని గెలుపుగా దీన్ని భావిస్తారు .

మచిలీ పట్నం లో దాదాపు వందేళ్ళ క్రితం బొందిలీ కులానికి చెందిన  సైనికుడు  ఒకాయన కలకత్తా నుంచి కాళీ మాత విగ్రహాన్ని తెచ్చి ఈడేపల్లి లో ప్రతిష్ట చేశాడు .అప్పటి నుంచి ఈ ఆలయం లో శక్తి పటాలను పట్టుకొని దసరాలో ఊరేగింపు జరుపుతారు .ముఖాలకు అమ్మవారి వికృత రూపం వేసుకొని శక్తి పటాలను చేతిలో పెట్టుకొని ఊరేగటం విశేషం .డప్పులతో వీర నృత్యం ఒళ్ళు గగుర్పొడుస్తుంది

రాజ రాజేశ్వరి వైభవం

శ్రీ దేవి లలితా పరా భట్టారిక రాజ, రాజులకు ఈశ్వరి .రాజులు ప్రాపంచిక ప్రభువులైతే ,ఆమె సమస్త జగత్తుకూ అధినేత్రి కనుక రాజ రాజేశ్వరి .ఆమె కృప కూడా ఉదారం గా ఉంటుంది .కనుక రాజత్క్రుప అన్నారు .ఆమె రాజ్య లక్ష్మి కనుక ఆభా ,శోభ ల సంయోగం .గజ వీర ధన ,ఆది ,సంతాన ,విజయ ఐశ్వర్య ,ధాన్య ,శ్రీలక్ష్మి అయిన 8 రూపాలకు ప్రతినిధి .ఈ రూపాలలో ప్రతిదానిలోనూ రాజ్య లక్ష్మి ఉంటుంది .ఆమెకు సంపన్నమైన కోశా గారమూ ఉంది కనుక ‘’కోశ నాద ‘’అయింది .పంచ కోశాలు అంటే అన్న ,ప్రాణ మనో విజ్ఞాన ఆనంద కోశాలతో వర్ధిల్లే జీవి కోశాలను నియంత్రించి నడిపే కోశాధ్యక్షురాలు .రాజ్యాన్ని నడపటమే కాదు రాజ్యాన్ని ప్రసాదిస్తుంది కూడా .ప్రజలను రాజులుగా రాజుల్ని సామ్రాట్టులుగా చేసే ‘’స్వరాట్టూ ,’ విరాట్టూ ఆమె .ఇంత చేస్తున్నా ఆమె అందులో ‘’లిప్త ‘’కాదు నిర్లిప్త .

చతుస్సాగర పర్యంత సమస్త భూ మండలాన్నీ ఆమె శాసిస్తుంది .సాగరాన్ని మేఖల అంటే మొలనూలు గా చేసుకొని ,పరమాకాశం వరకు పాలన చేస్తుంది కనుక దేవిని ‘’సాగర మేఖల ‘’అన్నారు .అందరికి సదా చార దీక్ష నిస్తుంది .తాను దీక్ష తీసుకొని ఇతరులకు దీక్ష ఇస్తుంది కనుక ‘’దీక్షిత ‘’అయింది .దేవి సర్వార్ధ దాత్రి ,సావిత్రి కూడా .సూర్యకాంతి జగత్తు కంతా ప్రదానం చేసినట్లు, దేవి సంపత్తును ప్రదానం చేస్తుంది. కనుక సవిత .సవితకు ఉన్న ఉత్పాదనా సామర్ధ్యమే సావిత్రి .దీన్నే ఆధునిక పరిభాషలో శక్తి అంటున్నాం .సత్ లో అస్తిత్వం ,చిత్ లో ప్రకాశం ,ఆనందం లో జీవన సర్వస్వం ఇమిడి ఉన్న సచ్చిదానంద రూపిణి లలితా పరా భట్టారిక  .పరమేశ్వరి అస్తిత్వం దిక్కులు, కాలాలు ,కల్పిత సీమలకు అతీతం .అది సార్వ దేశికం ,సార్వ కాలికం ,సార్వ జనీనం

Inline image 1  Inline image 2

దేవి సర్వదా ముక్త .ఉపాధి ముక్త కాని సదాశివాను రక్త .శివుడు శివ భావన మూర్తి అయితే ,సదా శివ ఆరాధానమే అమ్మ ఏకైక సాధన .ఓంకారం శివ వాచికం అయితే  ‘’ఈమ్’’ కారం శక్తి జ్యోతికం .శివుడు సాదువైతే శివాని సాధ్వి .ఆమె గురుమండల రూపిణి .ఆమె దక్షిణా మూర్తి రూపిణి .సనక సనందనాది మహర్షులు పరమ తత్వాన్ని తెలుసుకోవటానికి శివుని ప్రార్ధిస్తే ఆయన 16 ఏళ్ళ బాలుని రూపం ధరించి దక్షిణ దిశ వైపు ముఖం పెట్టి మౌనం గా కూర్చుంటే ,ఆయన ముందు కూర్చున్న ఋషుల జిజ్ఞాస దాని అంతటికి అదే తీరి పోయింది .మౌన వ్యాఖ్యానమే దక్షిణామూర్తి ఉప దేశ విధానం .పరమేశ్వరి పద్ధతికూడా ఇదే .దక్షిణా మూర్తి రూపం వెనుక పరమేశ్వరి తేజమే ఉంది .అందుకే మాతను ‘’శివ జ్ఞాన ప్రదాయిని ‘’అంటారు అని శ్రీ ఇలపావులూరి పాండురంగా రావు గారు వ్యాఖ్యానించారు .

‘’యా దేవీ సర్వ భూతేషు శ్రద్ధా రూపేణ సంస్థితా –నమస్తస్యై  నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ‘’

విజయ దశమి  శుభా కాంక్షలతో

మీ-గబ్బిట దుర్గా ప్రసాద్-11-10-16 –ఉయ్యూరు